Chuyển đổi số thất bại - 5 lý do phổ biến của các doanh nghiệp Việt Nam

Ngày đăng 27-08-2020
Chuyển đổi số không còn là cuộc chơi xa xỉ nằm bên ngoài lãnh thổ Việt Nam nữa. Mà đã trở thành một xu hướng tất yếu. Điều này quyết định đến sự phát triển và tồn tại của doanh nghiệp. Dù đã bắt đầu dấn thân vào cuộc đua Chuyển đổi số, nhưng nhiều doanh nghiệp Việt vẫn bị hụt hơi và rớt lại phía sau. Cùng tìm hiểu 5 lý do phổ biến khiến chuyển đổi số thất bại sau bài viết dưới đây.

Một nghiên cứu được Trường Kinh doanh Harvard thực hiện năm 2020, 80% các CEO cho biết sẽ có những thay đổi nhằm áp dụng chuyển đổi kỹ thuật số bên trong doanh nghiệp của họ. Các CEO này kỳ vọng vào sự thay đổi lớn trong mô hình kinh doanh của họ trong vòng ba năm tới, dựa trên công nghệ số hóa.

Tuy nhiên, chuyển đổi số đúng nghĩa là một hành trình gian nan cho bất kỳ tổ chức nào. Tỷ lệ thành công thấp trong khi tỷ lệ chuyển đổi số thất bại dao động từ 60% đến 80%. Và tình hình này chưa thấy dấu hiệu cải thiện.

Dựa trên nghiên cứu về nhiều doanh nghiệp hoạt động tại Việt Nam trong hai năm qua của Trung tâm quản trị Đại học RMIT và KPMG Việt Nam, nhóm nghiên cứu chỉ ra năm nhóm lý do phổ biến dẫn đến những thất bại trong chuyển đổi số ở các doanh nghiệp.

► Xem thêm: 5 yếu tố ảnh hưởng đến thành công trong Chuyển đổi số (Digital Transformation)

1. Thiếu lãnh đạo có khả năng thúc đẩy đổi mới

Chuyển đổi số không chỉ là một sự thay đổi vụn vặt mà đó là sự chuyển đổi toàn diện. Vì vậy, chuyển đổi số cần có lãnh đạo có khả năng thúc đẩy đổi mới. Năm yếu tố quan trọng của lãnh đạo đổi mới, đó là:. Quyết đoán, truyền cảm hứng, gương mẫu, giao quyền và động viên.

Nghiên cứu cho thấy, nhiều doanh nghiệp “khoán trắng” cho bộ phận IT. Vì cho rằng, đây là trách nhiệm của IT. Và họ phải thực hiện tìm hiểu, thay đổi có tính ứng dụng công nghệ. Sau đó áp dụng cho toàn bộ công ty – một điều bất khả thi. 

Đây cũng chính là sai lầm phổ biến nhất dẫn đến việc đại đa số các dự án chuyển đổi số thất bại

Chuyển đổi số thất bại do đâu

2. Thiếu hoặc yếu về một hoặc nhiều năng lực động của tổ chức

Năng lực động (dynamic capabilities) là khả năng tích hợp, xây dựng và tái cấu trúc lại các năng lực bên trong và bên ngoài của doanh nghiệp. Năng lực động sẽ giúp DN thích ứng kịp thời với môi trường thay đổi nhanh chóng. Ba khả năng chính của năng lực động gồm:. Khả năng nhận biết cơ hội, khả năng nắm bắt cơ hội và khả năng thực thi cơ hội.

Có thể nhận thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ này trong thị trường kinh doanh thế giới. Khi những công ty công nghệ như: Apple, Amazon, Microsoft, Alibaba,…nhanh chóng trở thành ông lớn trên thị trường chứng khoán nhờ những tiến bộ trong công nghệ

Bên cạnh đó là sự sụp đổ gây sốc của các tên tuổi lớn: Sears, Kodak, Nokia, Yahoo, Blockbuster,…Khi đối mặt với sự tụt hậu trong trong cuộc đua công nghệ.

Những doanh nghiệp thành công sẽ mạnh về cả ba khả năng trong năng lực động nêu trên. Trong khi đó, các doanh nghiệp chuyển đổi số thất bại thì thường yếu hoặc thiếu các năng lực động trên, bên cạnh các yếu tố khác.  

► Xem thêm: Chuyển đổi sô và những hiểu lầm phổ biến mà doanh nghiệp thường gặp phải

3. Chưa xây dựng được nền tảng văn hóa doanh nghiệp phù hợp

Văn hóa doanh nghiệp có vai trò lớn trong việc thúc đẩy sáng tạo và thay đổi mới mẻ. Đây được cho là một yếu tố quyết định đến khả năng để chuyển đổi số thành công.

Trong các cải cách hoặc thay đổi lớn, luôn có rất nhiều phản kháng từ nhiều nguồn cả bên trong và bên ngoài. Vì vậy quá trình chuyển đổi thường sẽ gặp nhiều rủi ro thường trực. Quá trình chuyển đổi sẽ trở nên thuận lợi nếu văn hóa doanh nghiệp có các yếu tố:. Sẵn sàng chấp nhận rủi ro, Dám thử dám sai và Thích ứng nhanh chóng

Một khi việc chấp nhận rủi ro, dám thử, dám sai và thích ứng nhanh đã trở thành chuẩn mực văn hóa trong các công ty, thì quá trình chuyển đổi số sẽ trở nên thuận lợi hơn.

Chuyển đổi số thất bại do đâu

Mặt khác, nhiều doanh nghiệp Việt với quy mô còn nhỏ, thì xây dựng văn hóa doanh nghiệp vẫn chưa trở thành mối quan tâm lớn. Nghiên cứu cũng cho thấy, vì nguồn lực hạn chế nên họ rất sợ thất bại, thậm chí trừng phạt sai lầm. Nguy hiểm hơn, văn hóa đổ lỗi của lãnh đạo, thói quen ngại thay đổi và ngại bước ra vùng an toàn của nhân viên,.. Sẽ khiến việc triển khai chiến lược chuyển đổi số trở nên chông chênh và gian nan.

► Xem thêm: Chuyển đổi văn hóa doanh nghiệp phù hợp với Kỷ nguyên số

4. Hiểu sai về năng lực số

Nhiều doanh nghiệp vẫn nghĩ: Năng lực số của doanh nghiệp chỉ là phần cứng (ICT infrastructure). 

Những doanh nghiệp này chỉ chú trọng phần cứng. Vì vậy họ lao vào các dự án đầu tư công nghệ tốn kém. Trong khi đó các giải pháp đưa ra không đáp ứng được kỳ vọng của khách hàng và nhân viên vì sự yếu kém ở những năng lực số khác.

Nhưng sự thực rằng, Năng lực số là tổng hợp của nhiều năng lực khác như:. Hạ tầng công nghệ, quy trình thu thập và quản lý dữ liệu, khả năng phân tích, khả năng đưa ra các giải pháp dựa trên phân tích dữ liệu và công nghệ, và khả năng bảo mật. Vì thế, đầu tư công nghệ phải là quá trình đầu tư toàn diện và tổng quát.

5. Sai lầm trong chiến lược chuyển đổi số 

a. Quá thiên về công nghệ mà không chú trọng đến con người

Các doanh nghiệp thường mắc phải một số sai lầm trong chiến lược tổng thể như:. Quên rằng con người mới là chủ thể chính trong quá trình này. Đó là đội ngũ nhân viên, cổ đông, khách hàng và nhà cung cấp. Vì thế cần phải có quản trị công ty tốt và chú trọng đồng thời các yếu tố quan trọng nêu trên. 

b. Quá ảo tưởng về khả năng “đại thành công” của chuyển đổi số

Đưa ra những mục tiêu không tưởng trong khoảng thời gian thực thi ngắn. Khi mục tiêu không đạt hoặc khi quá trình triển khai gặp quá nhiều thách thức sẽ chắc chắn ảnh hưởng các bước/dự án tiếp theo. Và điều này tất yếu sẽ dẫn đến quá trình chuyển đổi số thất bại

Chuyển đổi số thất bại do đâu

c. Quá cầu toàn và thận trọng khi triển khai

Không có gì là tuyệt đối và việc cẩn trọng quá cũng tồi tệ như việc bất cẩn. Vì vậy, khi lãnh đạo doanh nghiệp có tư tưởng hoàn thiện tuyệt đối thường sẽ làm quá trình chuyển đổi số trở nên rất chậm chạp và cuối cùng phải chịu chi phí cơ hội cao.  

d. Thiếu tập trung, thiếu chuẩn bị và không ưu tiên nguồn lực cho quá trình chuyển đổi số

Sai lầm này thường là do việc chưa hiểu thấu đáo bản chất của từ ‘chuyển đổi’ trong cụm từ ‘chuyển đổi số’. Tùy vào lĩnh vực hoạt động và độ lớn của từng doanh nghiệp mà chi phí và các nguồn lực có thể khác nhau nhưng chuyển đổi số thường nhắm đến những thay đổi căn bản trong quá trình vận hành, giao tiếp, và thậm chí cả mô hình kinh doanh. Vì vậy, lãnh đạo doanh nghiệp phải tập trung và ưu tiên nguồn lực để đảm bảo chuyển đổi số thành công.

TỔNG KẾT

Digital Transformation/ Chuyển đổi số ảnh hưởng rất nhiều tới các doanh nghiệp hiện nay. Tuy nhiên, không phải cứ áp dụng chuyển đổi số là đem lại thành công mà doanh nghiệp cần phải có những đường hướng chính xác trước khi áp dụng vào thị trường mà mình đang triển khai.

Để được tư vấn về lộ trình Chuyển đổi số trong doanh nghiệp. Đăng ký ngay Hoặc liên hệ đến Phòng Tư vấn ASOFT qua hotline: 1900 6123